Bu söz hangi durumlarda kullanılır diye düşündüm.

1. Yapılmasının yanlış olduğuna inanılan bir olayı başkasına anlatırken.
2. Başkasının başına gelmiş olumsuzluğu anlatırken.

Her ikisini de söyleyen insanın ruh halini düşündüm;

Birincisinde, ortada kötü bir şey var. Bu kötülüğü kendisinin de yapabileceğini düşünüyor. Ama bu duruma karşı gelemeyebileceğini veya zaafiyet gösterebilirim diye de bir endişesi var. Yani bu konuda kendine tam güvenemiyor. Ve işin kolayına kaçıyor; "Allah göstermesin, iyi ki orada değildim", mesela...

İkincisinde, yine ortada başkasının yaşadığı kötü bir olay var. Bu olayı anlatırken diyor ki, "Allah kimseye böyle bir felaket göstermesin". Yine burada da, olumsuzluklar karşısında kendi gücüne, iradesine tam güvenemiyor ve kaderine teslim olmaya hazırlanıyor. Madem bu olay senin de başına gelebileceğini düşünüyorsun, o zaman tedbirini al, kendini donat en kötü ihtimalle psikolojik olarak hazırlan. Bunları yapma, "Allah göstermesin" diyerek kurtulmaya çalış.

Her iki durumda da inanan insanların kolaycı hayat anlayışları var.

Dediklerinin yanı sıra olumsuz örneklemelerde de kullanılır fikir.

"Allah göstermesin ölürsen çocuklarına kim bakar" örneğin.

Haklısın Cosinüs, başka durumlarda olabilir bu sözün kullanıldığı.

Senin dediğin bu sözde de, ilk bakışta her ne kadar bir iyi dilek sözü gibi görünse de, ölüme giden süreçte, işi Allah'a havale etme kolaycılığı var diye düşündüm.

Oysa ölüme çare yok biliniyor, geciktirmek için yapılacak bir şey varsa yapmak, yoksa da, çocuklara kimin bakacağının tedbirini almak gerekiyor. Ama "Allah'a yakaralım da ölmeyesin, dolayısıyla da çocukların bakım sorunuda olmaz" diye düşünüyor inanan insan.

tam olarak onu kastetmedim fikir :)

Ölüm sonuçta tatsız bişey. bir kişinin ölümünü ona haırlatırken bunu yumuşatma görevi de görüyor "allah göstermesin"

mesela birine grip misin? diye sorabilirsin ama kanser misin diye soramazsın. :)

eğer kanser olduğundan şüpheleniyorsan ile soramazsın, ya da yumuşatarak sorarsın. bence bu görevi var.

Daha iyi, Cosinüs...

Dördüncü örneğimiz de oldu. :)

Konuyla ilgili bişey geldi aklıma.

Van'a gitmiştim, tanıştığım bir arkadaş kürtçe evet(e) hayır (na) derken bir -xér- ekliyordu. bir süre sonra merak ettim. bunu ilk defa duyuyorum dedim. O da bunun daha çok bir saygı dutumu olduğunu, hayır (na) nın kaba kaçtığını falan söyledi.

sonradan araştırdığım kadarıyla özelikle beli bir saygı ilişkisine dayalı konuşmalarda o bölgede bu şekilde kulanılıyordu.

bu arada aramızda vanlı arkadaşlar olabilir; sözkonusu arkadaş vanlı değil, bingöllüydü. :)

Sayın fikir rica etsem ''Her iki durumda da inananların kolaycı hayat anlayışları var'' bu cümlenizdeki İnananlar lafzını biraz açar mısınız?...zira ben de bir inananım...